Seizoensgebonden depressie en hoe er mee om te gaan

Seizoensgebonden depressie en hoe er mee om te gaan

Ik ben altijd nieuwsgierig geweest waarom het aantal zelfmoorden in de lente hoger was dan in elk ander seizoen. Wat is er zo slecht aan april en mei? De zon schijnt, het is prachtig weer, en de winterjassen zijn verdwenen. Waarom dan toch die angst en depressie?

De lente die om zich heen grijpt brengt de meeste mensen in een vrolijke en energieke stemming, maar sommigen ervaren het totaal tegenovergestelde.

Wanneer weersveranderingen en langere dagen je emoties in een neerwaartse spiraal brengen, je energie wegzuigen en je een somber gevoel geven, staat dat bekend als een seizoensgebonden stemmingsstoornis. Het is een vorm van seizoensgebonden depressie die getriggerd wordt door de wisseling van de seizoenen, die vooral in de lente voorkomt. 

Deskundigen zijn nog steeds niet zeker over de redenen hierachter, maar sommigen denken dat seizoensveranderingen het circadiane ritme verstoren: de 24-uurs klok die regelt hoe we functioneren tijdens slaap- en waakuren. Als gevolg daarvan voelen we ons soms energiek en alert en op andere momenten moe.

Ook seizoensgebonden allergieën spelen een belangrijke rol bij het uitlokken van depressies in de lente, en dat is logisch. De hoofdpijn, de slapeloosheid en de vermoeidheid zijn allemaal factoren die stemmingswisselingen en depressie kunnen uitlokken. 

Behalve droevigheid en prikkelbaarheid kunnen de symptomen ook zijn:

  • Slaapstoornissen
  • Gewichtstoename
  • Negatieve gedachten
  • Lichamelijke en geestelijke vermoeidheid
  • Sociale terugtrekking 
  • Verlies van belangstelling voor dagelijkse bezigheden
  • Verlangen naar koolhydraten en/of suiker

Wie heeft er meer kans op een seizoensgebonden depressie in de lente?

  • Vrouwen worden vaker door seizoensgebonden depressie getroffen dan mannen, maar mannen melden ernstigere symptomen
  • Mensen die lijden aan seizoensgebonden allergieën
  • Mensen die dichter bij de evenaar wonen. Onderzoek heeft aangetoond dat mensen die in warmere streken wonen meer vatbaar zijn voor seizoensgebonden depressie in de lente
  • Bipolaire stoornis patiënten kunnen gevoeliger zijn voor seizoensveranderingen en een seizoensgebonden depressie ontwikkelen 

6 manieren om seizoensgebonden depressie te voorkomen en te controleren en emotioneel evenwicht te hervinden

Laat de zon binnen

Een van de gemakkelijkste manieren om seizoensgebonden depressie tegen te gaan is de blootstelling aan licht te maximaliseren. Houd de gordijnen steeds open en plaats je bureau dichter bij een raam. Maak van elke gelegenheid gebruik om naar buiten te gaan en te profiteren van het natuurlijke licht, waardoor de synthese van serotonine, het “goede-stemming-hormoon”, gestimuleerd wordt. 

Lichamelijke activiteit die de stemming verbetert 

Lichamelijke oefeningen hebben een oppeppend effect op lichaam en geest, en bevorderen het vrijkomen van endorfine, de feel-good stofjes.

Voor mensen die klagen over stemmingswisselingen in de lente, raad ik wandelen aan: voor een stevige wandeling van minstens 15 minuten per dag is geen sterke motivatie nodig, waaraan het je duidelijk kan ontbreken als je je neerslachtig voelt.

Aromatherapie

Essentiële oliën kunnen invloed uitoefenen op het gebied van de hersenen dat verantwoordelijk is voor het regelen van stemmingen, en ook op de interne klok van het lichaam die invloed heeft op slaap en eetlust.

Je kunt een diffuser gebruiken of ‘s avonds een paar druppels essentiële oliën aan je bad toevoegen om je te helpen ontspannen. Essentiële oliën blijken te helpen bij depressieve stoornissen volgens een studie die in 2015 gepubliceerd werd in het Journal of Natural Medicines.

Let op je voeding

Het onbedwingbare verlangen om voedingsmiddelen te eten die rijk zijn aan suikers en koolhydraten is een van de symptomen van SAD.

Snoep, brood, pasta en geraffineerde granen worden beschouwd als “troostvoedsel”, maar de scherpe stijgingen en snelle dalingen van de bloedsuiker veroorzaken depressieve effecten.

De bloedsuikerconcentratie zo stabiel mogelijk houden helpt de stemming te stabiliseren.

Dus hier is hoe je seizoensgebonden depressie aan de eettafel kunt aanpakken:

  • Kies een gezond en rijk ontbijt om de nodige energie te geven en de eetlust voor de rest van de dag onder controle te houden.
  • Beperk de inname van zoetigheden en alcohol.
  • Kies volkoren granen in plaats van geraffineerde en breng je inname van koolhydraten en eiwitten in evenwicht.
  • Consumeer voedingsmiddelen die specifiek nuttig zijn om de stemming in evenwicht te brengen, zoals vette vis, rijk aan lange-keten omega 3.
  • Eet fruit en groenten; ze zitten boordevol vitaminen, mineralen en andere antidepressie stoffen.

Hou je aan een schema

Seizoensgebonden depressies verstoren vaak de slaapcycli en het eetgedrag, dus het aanhouden van een regelmatig schema verbetert de slaap en helpt je op je voeding te letten om overeten te voorkomen.  

Vitamine D suppletie

Onderzoek in 2014 in het tijdschrift Medical Hypotheses meldde dat lage niveaus van vitamine D verband hielden met seizoensgebonden depressie. En een andere studie in het tijdschrift Nutrients vond dat mensen die vitamine D supplementen innamen een duidelijke verbetering van hun depressiesymptomen hadden.

Praat met je arts over het testen van je vitamine D niveaus en/of supplementen goed voor je zouden zijn.

Seizoensgebonden depressie kan mensen beperken in hun mogelijkheden om hun leven ten volle te leven, van hun gezin te genieten, en goed op het werk te functioneren.

Maar, houd in gedachten dat, voor je leert hoe je je seizoensgebonden depressie kunt voorkomen en beheersen, het van essentieel belang is je symptomen te herkennen om de neiging tot afzondering te vermijden en specifiek gedrag aan te nemen.